پرداخت ۲۰۰ هزار میلیارد تومان یارانه نقدی چه فرصت های اقتصادی را سوزاند

پرداخت ۲۰۰ هزار میلیارد تومان یارانه نقدی چه فرصت های اقتصادی را سوزاند

با احتساب مرحله آخر واریز یارانه‌ها در فروردین ۹۵ هر ایرانی تاکنون مبلغ دو میلیون و ۸۲۰هزار تومان یارانه نقدی از دولت دریافت کرده است. شاید این رقم در مقیاس کوچک چندان رقم بزرگی محسوب نشود اما با در نظر گرفتن کلی یارانه نقدی که تاکنون از سوی دولت اختصاص داده شده است شاید بتوان برآورد دیگری داشت.
[پرداخت ۲۰۰ هزار میلیارد تومان یارانه نقدی چه فرصت های اقتصادی را سوزاند]

به گزارش جلفا بازار به نقل از ایرنا این نوشتار به قلم سیدصاحب صادقی که شماره امروز(چهارشنبه) روزنامه ایران انتشار یافته در ادامه می افزاید: با یک حساب و کتاب ساده می‌توان مبلغ کمی بیشتر از ۲۰۰ هزار میلیارد تومان را به عنوان مبلغ کل یارانه نقدی پرداختی از سوی دولت از سال ۸۹ تا کنون به مردم عنوان کرد.
یارانه‌ای که به عقیده بسیاری از کارشناسان هیچ تأثیر محسوسی در زندگی مردم نداشته است و صرفاً با افزایش نقدینگی در جامعه به تورم لجام گسیخته‌ای که بعد از اجرای طرح هدفمندی یارانه‌ها در ۸۹ و در سال‌های بعد به مرز ۴۰ درصد هم رسیده بود، دامن زد. تورمی که اقتصاددانان آن را ظالمانه‌ترین مالیاتی می‌نامند که دولت‌ها از قشرهای فرو دست جامعه می‌ستانند.
کارشناسان می‌گویند حتی مبلغ ۴۵ هزار و پانصد تومان یارانه نقدی در سال‌های بعد ارزش واقعی خود را از دست خواهد داد. مسعود نیلی مشاور اقتصادی رئیس جمهوری ارزش یارانه ۴۵ هزار تومانی آذر ماه ۸۹ را ۱۹ هزار تومان در اردیبهشت ۹۳ عنوان کرد، مبلغی که عملاً بسیاری از افراد هیچ گونه فعالیت اقتصادی مفیدی نمی‌توانند از طریق آن انجام دهند.
این مبلغ در خوش بینانه ترین حالت می‌تواند در یک خانواده ۳ نفره تأمین کننده میزان مصرف بخشی از ارزاق گوشت و میوه یک ماه خانوار باشد. بنابراین بر خلاف پیش‌بینی‌های رئیس دولت گذشته مبنی بر اینکه این مبلغ یارانه نقدی را مردم می‌توانند پس انداز کنند یا از طریق آن سرمایه گذاری انجام دهند نه تنها هیچ کدام قابل تحقق نبود بلکه فشار فزاینده‌ای را بر مردم از طریق افزایش بار تورمی اقتصاد جامعه ایجاد کرد. با این حال مبلغ ۲۰۰ هزار میلیارد تومان یارانه نقدی، رقمی نیست که براحتی بتوان از آن چشم پوشی کرد. این مبلغ ۵ برابر درآمدهای اختصاصی پیش‌بینی شده دولت در سال ۹۵ است و همچنین سه و نیم برابر کل بودجه عمرانی در نظر گرفته شده برای سال ۹۵ محسوب می‌شود. حتی این رقم با هزینه‌های جاری کل کشور در سال جاری برابری می‌کند. حتی این مبلغ دو برابر کل درآمدهای مالیاتی پیش‌بینی شده برای سال ۹۵ به حساب می‌آید. برای اینکه بدانید با ۲۰۰ هزار میلیارد تومان چه کارهایی می‌شود در سطوح کلان اقتصادی انجام داد، ادامه گزارش حاضر را مطالعه کنید.

* با پول یارانه چه تعداد شغل ایجاد می‌شود؟
یکی از مهم ترین مشکلات کنونی اقتصادی و اجتماعی کشور مشکل اشتغال است. حجم عظیم فارغ التحصیلان بیکار دانشگاه‌ها که تبدیل به نیروی ثابت بازار کار شده‌اند، ضمن اینکه به یکی از معضلات جدی جامعه تبدیل شده است، به چند ده هزار میلیارد تومان سرمایه‌گذاری برای حل آن نیاز است.
بر اساس شاخص ارائه شده مبنی بر میزان سرمایه مورد نیاز برای ایجاد هر شغل که ۱۵۰ میلیون تومان عنوان می‌شود، ۲۰۰ هزار میلیارد تومان یارانه نقدی پرداختی می‌توانست حدود یک میلیون و ۳۳۰ هزار شغل ایجاد کند. طبق آمار ارائه شده توسط مرکز آمار ایران کل تعداد شغل‌های ایجاد شده در ۸ سال دولت‌های نهم و دهم ۵۴۲ هزار شغل بوده است. یعنی حدود ۶۷ هزار شغل در هر سال. روشن است که اگر ۲۰۰ هزار میلیارد تومان یارانه نقدی صرف ایجاد شغل می‌شد، می‌توانست بیش از دو برابر کل آمار اشتغال ۸ ساله دولت سابق در کشور اشتغال آفرینی کند.

* با پول یارانه چه تعداد کارخانه بزرگ صنعتی احداث می‌شد؟
اگر متوسط هزینه‌های ایجاد یک کارخانه بزرگ صنعتی در کشور را در زمینه‌های مختلف ذوب آهن، نیروگاه، سیمان، ماشین‌سازی و غیره ۱۰۰ میلیارد تومان در نظر بگیریم، با ۲۰۰ هزار میلیارد تومان پول پرداختی یارانه‌ها می‌توانستیم ۲ هزار کارخانه بزرگ صنعتی در کشور احداث کنیم. طبیعی است که هزینه کرد این ۲۰۰ هزار میلیارد تومان در بخش صنعت و تولید کشور، ایران را در زمره یکی از پیشرو ترین و پیشرفته ترین کشورهای صنعتی منطقه قرار می‌داد.

* تحول صنعت پالایشگاه و پتروشیمی با پول یارانه
پتروشیمی یکی از مهم ترین صنایعی است که در سال‌های اخیر توانسته است درآمدهای ارزی زیادی برای کشور به ارمغان بیاورد. بر اساس اعلام مقامات وزارت نفت، ۶۷ طرح پتروشیمی بزرگ در کشور به ۴۰ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری نیاز دارد.
این مقدار سرمایه گذاری صدها میلیارد دلار درآمد ارزی نصیب کشور می‌کند. همچنین طبق برآوردهای مقامات وزارت نفت سالانه به ۱۰ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری در صنعت پتروشیمی برای توسعه و پیشرفت این صنعت بزرگ نیاز است.
نیازی به گفتن نیست که معادل ارزی ۲۰۰ هزار میلیارد تومان یارانه نقدی صرف شده می‌توانست کل سرمایه‌گذاری مورد نیاز صنعت پتروشیمی را تأمین کرده و با به سرانجام رساندن پروژه‌های بزرگ این صنعت، اشتغال هزاران نفر را بیمه کرده و سالانه میلیاردها دلار درآمد ارزی نصیب کشور کرد.
همچنین مطابق برآوردهای کارشناسان با پول پرداختی یارانه‌ها می‌توانستیم بیش از ۳۰ پالایشگاه بزرگ ۱۵۰ هزار بشکه‌ای ایجاد کنیم که هم اشتغال آفرینی زیادی را موجب می‌شد و هم درآمدهای کلانی را نصیب کشور می‌کرد.

* پول یارانه و گشایش در هزینه‌های آموزش و پرورش
کل بودجه آموزش و پرورش در لایحه بودجه سال ۹۵ حدود ۳۰ هزار میلیارد تومان است. با مبلغ ۲۰۰ هزار میلیارد تومان یارانه نقدی می‌توان بودجه ۸ سال آموزش و پرورش کشور را تأمین کرد. از سوی دیگر طبق مطالعات انجام شده هزینه احداث یک باب مدرسه در کشور به صورت میانگین ۲ میلیارد تومان است و با ۲۰۰ هزار میلیارد تومان می‌شود ۱۰۰ هزار مدرسه ساخت.
به عبارت دیگر در سال‌های اخیر یکی از مهم ترین مشکلات فضای آموزش و پرورش کشور کمبود فضای آموزشی بود.
این مهم یکی از اصلی ترین مؤلفه‌های توسعه در دنیا محسوب می‌شود این در حالی‌است که با پول چند ماه یارانه نقدی می‌شد کاملاً مشکلات کمبود فضای آموزشی کشور را رفع کرد!

* تحول در زیرساخت‌های کشور با پول یارانه
در زمینه ساز و کار‌های زیر بنایی و ساخت و ساز، یکی از مهم ترین مشکلات کشور در حوزه حمل و نقل کمبود زیرساخت جاده‌ای و بزرگراهی محسوب می‌شود. هزینه ایجاد یک کیلومتر بزرگراه در دشت حدود دو میلیارد تومان، در کوهپایه ۵/۲ میلیارد تومان و در مسیرهای کوهستانی چهار تا پنج میلیارد تومان است. اگر عدد حاصل از ضرب میزان یارانه‌های نقدی در جمعیت دریافت‌کننده یارانه را برای این کار در نظر بگیریم، با فرض اینکه ساخت هر کیلومتر بزرگراه در کشور به صورت میانگین سه میلیارد تومان هزینه بر می‌دارد، طی یک ماه می‌توان‌هزار کیلومتر بزرگراه ساخت. تنها کافی‌است بگوییم صرف یارانه‌های نقدی در حوزه راه‌سازی می‌تواند هر ماه ما را صاحب نزدیک به پنج بزرگراه شبیه بزرگراه تهران - قم کند!

* مقایسه پول یارانه با هزینه‌های بهداشتی و درمانی
در بودجه سال ۹۵ بالغ بر ۳۰ هزار میلیارد تومان هزینه‌های بهداشتی و درمانی یک سال مردم ایران و همچنین مجموع درآمدهای این بخش پیش‌بینی شده است. کارشناسان برآورد می‌کنند با‌وجود افزایش قابل توجه بودجه‌های بهداشتی و درمانی در چند سال اخیر، بیش از ۵۰ سال زمان لازم است که بتوان با بودجه‌های کنونی بیمارستان‌های مجهز و مدرن ساخت. به عبارت دیگر فقط صرف هزینه‌های چند ماهه یارانه نقدی می‌توانست ما را ۵۰ سال جلو تر ببرد.
احداث یک تخت بیمارستانی بین ۱۰ تا ۵۰ میلیون تومان هزینه برمی‌داشت، با احتساب بودجه ۲۰۰ هزار میلیارد تومانی یارانه نقدی طی سال‌های اخیر امکان ایجاد بیش از ۵ میلیون تخت بیمارستانی در کشور فراهم می‌شد.
تازه ترین آمارها نشان می‌دهد در حال حاضر در ایران به ازای هر ۱۰۰۰ نفر ۳۴/۱ تخت بیمارستانی وجود دارد، یعنی رقمی معادل ۱۰۰ هزار تخت بیمارستانی در کشور وجود دارد که از محل رقم ۲۰۰ هزار میلیارد تومان امکان افزایش ۵۰ برابری آن وجود دارد.
مقایسه پول یارانه و کل بدهی‌های دولت
طبق اعلام طیب نیا وزیر اقتصاد، دولت ۱۵۰ هزار میلیارد تومان بدهی دارد. این بدهی مربوط به تعهدات انجام شده در قبل، بدهی به پیمانکاران و طرح‌های عمرانی، بدهی به بانک‌ها و… و البته حاصل انباشت چند سال بدهی دولت است. بخش اعظم این بدهی را دولت به بخش خصوصی بدهکار است. کاملاً واضح است که ۲۰۰ هزار میلیارد تومان یارانه نقدی می‌توانست ضمن تسویه بدهی‌های چند ساله دولت، این مقدار نقدینگی را در اختیار بخش خصوصی قرار داده تا از آن طریق بتوان بخش تولید را در جامعه تقویت کرد.

* مقایسه پول یارانه با بودجه عمرانی کشور
بودجه عمرانی به عنوان اصلی ترین موتور محرکه دربدنه اقتصادی کشور محسوب می‌شود، حجم بودجه عمرانی مصوب دولت طی سال‌های ۸۹ تا ۹۲ رقمی معادل ۱۶۷ هزار میلیارد تومان بوده است. یارانه نقدی پرداختی طی سال‌های ۸۹ تا آذرماه ۹۲ معادل ۷۶ درصد از کل بودجه مصوب عمرانی کشور بوده است.
نکته جالب اینجاست که براساس گزارش‌های منتشرشده از سوی مرکز پژوهش‌های مجلس بودجه عمرانی محقق شده طی سال‌های ۸۹ تا ۹۲ معادل ۴۲ درصد بودجه مصوب بوده است یعنی رقمی معادل ۶۸ هزار میلیارد تومان که این رقم کمی بیشتر از نصف یارانه نقدی پرداختی طی آن سه سال بودجه است.
حال اگر این رقم را برای سال ۹۴ و ۹۵ در نظر بگیریم به نتیجه مشابهی می‌رسیم. بودجه عمرانی سال ۹۴ کشور ۴۷ هزار میلیارد تومان و بودجه عمرانی سال ۹۵ هم ۵۹ هزار میلیارد تومان بوده است.
به عبارت دیگر رقم کل یارانه پرداختی ۲۰۰ هزار میلیارد تومانی تقریباً دو برابر کل بودجه عمرانی دو سال اخیر کشور محسوب می‌شود؛ اگر باز هم هزینه کل طرح‌های نیمه تمام عمرانی کشور را که بخصوص طی سال‌های دولت گذشته کلید زده شده و طبق برآوردهای انجام شده بیش از ۹۰ درصد آنها نا تمام مانده است حساب کنیم، این مبلغ می‌توانست بخش اعظم این طرح‌ها را که تکمیل آنها ۴۸۰ هزار میلیارد تومان اعتبار نیاز دارد، پوشش دهد.

* معادل ارزی یارانه چند میلیارد دلار می‌شود؟
طی سال‌های ۸۹ تا کنون قیمت هر دلار امریکا از ۱۰۴۴ تومان به حدود ۳۵۰۰ تومان افزایش پیدا کرده است با احتساب نرخ روز دلار آزاد، معادل ارزی حجم یارانه نقدی ۲۰۰ هزار میلیارد تومانی بر اساس معیار قیمت دلار در ماه اول پرداخت یارانه‌ها به ۱۰۰ میلیارد دلار و همچنین بر اساس معیار قیمت ۳۵۰۰ تومانی دلار به حدود ۵۷ میلیارد دلار می‌رسد، این رقم‌ها بزرگتر از درآمد ۵۰ میلیارد دلاری صادرات نفت ایران در سال ۹۱ و حدود دو برابر متوسط درآمد نفتی ایران طی سال‌ها ۱۳۵۸ تا ۱۳۹۱ است که رقمی معادل ۳۲ میلیارد دلار در سال بوده است.
همچنین این رقم‌ها چند برابر کل درآمدهای نفتی ۲۰ میلیارد دلاری سال ۹۴ کشور را شامل می‌شود.

کپی رایت © 2017 جلفابازار. حقوق انتشار محفوظ است.